Sąd Najwyższy w USA opanowany przez konserwatystów

0
Fot. Jonathunder, CC BY-SA 4.0

Podstawą ustroju demokratycznego jest trójpodział władzy na: wykonawczą, ustawodawczą i sądowniczą. Te trzy gałęzie władzy powinny być niezależne od siebie, wzajemnie się kontrolować, wzajemnie się wyhamowywać. Niestety w Polsce pojawiło się zagrożenie podporządkowania wszystkich trzech gałęzi władzy interesom partii rządzącej Prawa i Sprawiedliwości.

Również w Stanach Zjednoczonych prezydentowi Trumpowi udało się opanować Sąd Najwyższy USA. Po ustąpieniu dwóch sędziów Trump mianował dwóch sędziów konserwatywnych, Neil Gorsucha oraz Brett Kavanaugh. W ten sposób w dziewięcioosobowym Sądzie Najwyższym USA układ sił będzie na korzyść sędziów konserwatywnych, zwolenników Partii Republikańskiej.

Sąd Najwyższy posiada jurysdykcję w sprawach „dotyczących ambasadorów i innych pełnomocnych przedstawicieli i konsulów oraz w sprawach, w których stroną jest stan”. W tych przypadkach Sąd Najwyższy jest sądem pierwszej instancji. We wszystkich innych działa jako instancja apelacyjna i to nie tylko dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, ale równie w zakresie wykładni prawa. Sąd Najwyższy sam decyduje czy podejmie daną sprawę do rozpatrzenia. Decyzje zapadają większością głosów przy pełnym składzie. Wymagane jest kworum obecności 6 sędziów. Z reguły linia podziału przy orzeczeniach przebiega między filozofią liberalną i konserwatywną jaką reprezentują sędziowie. Zdarzają się oczywiście sytuacje, że w trakcie pełnienia swych funkcji w Sądzie Najwyższym sędziowie zmieniają bądź też modyfikują swoją filozofię.

Sąd Najwyższy ma wpływ na kształtowanie polityki. Interpretuje on bowiem konstytucyjność nie tylko ustaw federalnych, ale również stanowych. Niegdyś Sąd Najwyższy niechętnie ingerował w sprawy o charakterze politycznym. W okresie po II wojnie światowej częściej rozpatrywał on sprawy dotyczące zwłaszcza ochrony praw obywatelskich. Miało to miejsce przede wszystkim w latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych, kiedy Sądowi Najwyższemu przewodniczył Earl Warren. Pisano wówczas nawet o tzw. rewolucji Warrena. Sąd Najwyższy wydał wówczas wiele liberalnych werdyktów w dziedzinie desegregacji rasowej, oświaty, religii, tzw. działalności wywrotowej, praw stanowych oraz poszanowania prawa. Wkraczał on wówczas aktywnie w sprawy społeczno-polityczne. Większość z nich przyjęto stosunkiem 5:4 lub 6:3. Tak się bowiem przedstawiał układ sił między zwolennikami poglądów liberalnych i konserwatywnych. W 1954 r. Sąd Najwyższy wydał epokowy werdykt uznający segregację w szkolnictwie publicznym za sprzeczną z konstytucją. W 1958 R. Sąd Najwyższy orzekł, iż Departament Stanu nie może odmawiać paszportu obywatelom Stanów Zjednoczonych za przynależność do partii komunistycznej. W 1966 r. Sąd Najwyższy uznał, że ustawa pocztowa z 1962 r. pozwalająca ministrowi poczt zatrzymanie i zniszczenie przesyłek uznanych za „propagandę komunistyczną” naruszała podstawy konstytucji. Ponadto stwierdził, że prześladowanie komunistów amerykańskich na podstawie ustawy Smitha z 1940 r. nie jest zgodne z konstytucją Stanów Zjednoczonych. Uznał również, że niektórym ofiarom prześladowań makkartowskich należy się rekompensata. W 1961 r. Sąd Najwyższy orzekł, iż nie można zmuszać osoby wybranej na jakieś stanowisko do składania przysięgi, potwierdzającej jej wiary w Boga.

W 1963 r. Sąd Najwyższy orzekł, że osoba oskarżona o poważne przestępstwo federalne ma prawo do obrońcy na koszt państwa. W 1973 r. w sprawie Roe przeciw Wade Sąd Najwyższy orzekł, że płód nie jest „osobą” i zalegalizował prawo kobiety do aborcji. W 1974 r. Sąd Najwyższy nakazał prezydentowi Nixonowi dostarczenie taśm będących ważnym materiałem dowodowym w procesie o naruszenie prawa. W 1978 r. Sąd wydał orzeczenie stwierdzające, że specjalne kwoty dla mniejszości rasowych przy przyjęciach na uczelnie naruszają ustawę o prawach obywatelskich z 1964 r. W 1997 r. w sprawie Clinton przeciw Jones Sąd orzekł, że prezydent nie ma immunitetu w sprawach wykraczających poza jego oficjalne obowiązki.

W 2000 r. Sąd Najwyższy w sprawie Bush przeciw Gore nakazał wstrzymać ponowne przeliczanie głosów wyborczych na Florydzie co zadecydowało o tym, że George Bush został prezydentem Stanów Zjednoczonych.

Poprzedni artykułLiga Narodów: mecz Polska – Portugalia. Rewanż za Euro 2016
Następny artykułPiotr Polk – „Mój Film”. Opowieść o zwykłym człowieku…
Longin Pastusiak
Prof. dr hab. Longin Pastusiak - politolog, amerykanista. Ukończył studia na Wydziale Dziennikarskim Uniwersytetu Warszawskiego oraz na Wydziale Spraw Międzynarodowych University of Virginia w Stanach Zjednoczonych. W latach 1963-1993 pracował w Polskim Instytucie Spraw Międzynarodowych. Od 1978 r. profesor nadzwyczajny, a od 1986 r. profesor zwyczajny. W latach 1994-2005 Profesor Uniwersytetu Gdańskiego. W latach 1985 -1988 Prezes Polskiego Towarzystwa Nauk Politycznych. Poseł Ziemi Gdańskiej w Sejmie I, II, III kadencji (1991-2001). Wiceprzewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych Sejmu RP oraz przewodniczący stałych delegacji Sejmu i Senatu do Zgromadzenia Parlamentarnego NATO oraz do Zgromadzenia Parlamentarnego Unii zachodnioeuropejskiej W latach 2002-2004 wiceprezydent Zgromadzenia Parlamentarnego NATO. W latach 2001-2005 marszałek Senatu V kadencji. Profesor w Akademii Finansów oraz w Wyższej Szkole Zarządzania i Prawa w Warszawie. Obecnie jest profesorem w Akademii Finansów i Biznesu Vistula, gdzie jest Dyrektorem Instytutu Spraw Społecznych i Stosunków Międzynarodowych. Prof. Longin Pastusiak wykładał na uczelniach polskich i zagranicznych. Doctor honoris causa uczelni polskich i zagranicznych. Prof. dr hab. Longin Pastusiak jest autorem ponad 700 publikacji naukowych w tym ponad 90 książek. W 2015 r ukazały się następujące książki prof. L. Pastusiaka: * Polacy w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych, Bellona, Warszawa 2015. * Prezydenci USA w anegdocie. Od Trumana do Obamy, Bellona, Warszawa 2015. * Prezydent dobrych intencji. Polityka zagraniczna Baracka Obamy, Oficyna Wydawnicza “Adam”, Warszawa.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here