Lourdes – światowe centrum pielgrzymek

0

„Dzisiejsze Sanktuarium w Lourdes nazywane jest miejscem modlitwy i służby. Obecnie jest to cały kompleks zajmujący obszar 51 hektarów i składający się z 22 miejsc kultu”.

Do słynnego francuskiego sanktuarium przybyliśmy późnym popołudniem. Miejscem naszego dwudniowego pobytu stał się Dom Polskiej Misji Katolickiej „Bellevue” w Lourdes. Ten położony w przepięknym miejscu ośrodek jest oddalony trzy kilometry od centrum. Stąd rozpościera się wspaniały widok na sanktuarium i pobliskie Pireneje. Prowadzenia tego domu podjęły się siostry ze zgromadzenia Najświętszej Rodziny z Nazaretu. 16 czerwca 1986 r. ks. abp Szczepan Wesoły dokonał poświęcenia Domu Polskiej Misji Katolickiej. W maju 2008 r. na terenie tej polskiej misji odsłonięto pomnik Ojca Świętego Jana Pawła II. Jego autorem jest profesor Czesław Dźwigaj, ten sam, który wykonał pomnik naszego papieża w Fatimie. Figura Świętego zwrócona jest twarzą na sanktuarium, Grotę, wysokie zbocza Pirenejów.

Dwukrotnie uczestniczyliśmy w wieczornych procesjach z lampionami. I cóż, sloganem można nazwać stwierdzenie, że przeżywaliśmy coś niesamowitego. Wśród wielu setek pielgrzymów każdy z nas przeżywał bardzo osobiście to spotkanie. To wieczorne nabożeństwo maryjne, ze świecami i lampionami, odbywa się codziennie wieczorem o 21.00. Początki tej tradycji sięgają roku 1872. Procesja, trwająca około 1,5 godziny, wyrusza spod Groty, następnie esplanadą pod bramę św. Michała i kończy się przed Bazyliką Matki Bożej Różańcowej. Według archiwów sanktuarium, w ciągu stu pięćdziesięciu lat dzielących nas od objawień w Massabielskiej Grocie, położonej na nadbrzeżu rzeki Gave de Pau, miało miejsce wiele cudów.

Moją trasę po Lourdes proponuję rozpocząć od drogi świętej Bernadetty, którą przeszliśmy aż do Groty Objawień. Początkiem tej drogi jest Młyn de Boly, w którym urodziła się święta Bernadetta i przeżyła 10 pierwszych, szczęśliwych lat swojego życia (1844 – 1854). Jej matka, Luiza Casterot, pochodziła z rodziny młynarzy. W tym młynie, który jej rodzina przez kilkadziesiąt lat dzierżawiła od właściciela, de Boly, po ślubie z Franciszkiem Soubirous zaczęli prowadzić swoje gospodarstwo. Tutaj pojawiły się ich dzieci, w sumie dziewięcioro, z których piątka zmarła przedwcześnie. Ten dom zapewniał Bernadetcie ciepło domowego ogniska wynikające z wzajemnej miłości, codziennej wspólnej modlitwy. Nazwała go później „młynem szczęścia”. Obecnie w dawnym domu nazywanym Le Moulin de Boly (młynem de Boly) znajduje się muzeum świętej i pamiątki związane z jej codziennym życiem. Ten odnowiony budynek został urządzony w stylu z tamtej epoki.

W wyniku trudnej sytuacji materialnej Soubirous, brakiem możliwości opłacenia czynszu, rodzina była zmuszona opuścić Młyn de Boly. Nowym domem stał się dla nich Le Cachot, czyli loch – budynek przy jednej z wąziutkich uliczek w górnej części miasta. W tym budynku w latach 1825-1830 znajdowało się więzienie. Ze względu na złe warunki sanitarne zlikwidowano je, a budynek został sprzedany prywatnemu właścicielowi. Na parterze tego domu, w mrocznej, wilgotnej celi, na 16 metrach kwadratowych, zmuszona była zamieszkać rodzina Bernadetty – od 1856 r. do jesieni 1858. Właśnie z Le Cachot Bernadetta wyszła 11 lutego 1858 r. i udała się w kierunku Massabielle.

Niedaleko stąd znajduje się Młyn Lacadé. W okresie objawień należał do burmistrza Lourdes, Lacadé. Jesienią 1858 roku proboszcz Peyramale wynajął młyn rodzinie Soubirous, która w 1867 r. otrzymała go na własność jako dar biskupa z Tarbes. Sama Bernadetta mieszkała tutaj do roku 1860 i stąd przeniosła się do Hospicjum. To miejsce było świadkiem pożegnań i wzruszających chwil w życiu jej rodziny. Tutaj Bernadetta przybyła w 1866 roku, by pożegnać się z rodzicami przed wyjazdem do klasztoru w Nevers. W tym domu zmarli też jej rodzice. Nigdy już nie powróciła do Lourdes.

Mianem Hospicjum nazwano placówkę o charakterze dobroczynnym, którą od roku 1834 prowadziły Siostry Miłosierdzia i Wychowania Chrześcijańskiego z Nevers. Przy Hospicjum utworzono także szkołę dla dziewcząt, do której Bernadetta uczęszczała od 1858 do 1860 roku. Z powodu problemów zdrowotnych nie mogła wcześniej uczęszczać do szkoły, była analfabetką. Nie potrafiła też posługiwać się literackim językiem francuskim, lecz dialektem. Nie mogła też pójść na katechizację i przystąpić do pierwszej komunii św. W tym Hospicjum, 3 czerwca 1858 r., spełniło się jedno z jej najgorętszych pragnień – przyjęła pierwszą komunię św. Tutaj siostry zaproponowały Bernadetcie zamieszkanie i opiekowanie się chorymi. Obecnie na terenie byłego Hospicjum znajdują się zabudowania szpitala miejskiego, a z dawnych pomieszczeń pozostała tylko kaplica i korytarz na parterze.

Na drodze świętej Bernadetty udało się nam także odwiedzić kościół Najświętszego Serca Jezusowego. W nim znajduje się oryginalna chrzcielnica przeniesiona tutaj ze zniszczonego przez pożar kościoła parafialnego pod wezwaniem św. Piotra, w którym 9 stycznia 1844 r. została ochrzczona Bernadetta.

Przechodzimy teraz do miejsca, w którym swoje spotkanie z Lourdes rozpoczyna większość pielgrzymów – Massabielle. Nazwa ta pochodzi od słowa „Massevielle”, które w dialekcie Bigourdan oznacza „starą skałę”. Czasami można spotkać inne, trochę trywialne określenie tego miejsca – „świńska jama”. Określenie to pochodzi z czasów Bernadetty, gdy tutaj, w mrocznej, wilgotnej i pełnej błota jaskini, wypasający świnie znajdowali swoje schronienie. Skała Massabielska pokryta jest bluszczem, poczerniała od dymu świec, które płoną tutaj przez całą dobę. Wznosi się na wysokość prawie 30 metrów. Z prawej strony Groty, w owalnej niszy, 4 marca 1864 r. umieszczono statuę Matki Boskiej, wykonaną z białego marmuru z Carrary. Ciekawostką może być fakt, że autorem tej figury jest Józef Hugo Fabisch, syn polskiego żołnierza z armii napoleońskiej, emigranta spod Wadowic. Na piedestale są widoczne słowa w dialekcie: „QUE SOY ERA IMMACULADA CONCEPCIOU” – „Ja jestem Niepokalane Poczęcie”, które Niebieska Pani miała wypowiedzieć do Bernadetty w czasie szesnastego objawienia 25 marca 1858 r. Na wielkim świeczniku umieszczonym przy wejściu do Groty nieustannie płoną dziesiątki świec. Niedaleko, po lewej stronie, płynie wolno czysta rzeka o nazwie Gave de Pau. Przy Grocie codziennie odprawiane są msze św. w różnych językach – w okresie pielgrzymkowym (od 5 kwietnia do 25 października) – od 6.00 do 9.30. Ostatnia msza w tym okresie roku odbywa się o godz. 23.00.

W głębi Groty odnajdziemy wytryskujące ze skały źródło. Stąd woda jest odprowadzana do specjalnych ujęć, by każdy pielgrzym mógł skorzystać z niej, obmyć się, napić, zabrać ze sobą. U góry, na ścianie, odnajdziemy napis w kilkunastu językach – „Obmyj twarz, napij się wody i módl się, by Bóg oczyścił twoje serce”. Oprócz tego, po prawej stronie Groty, w 1955 r. wybudowano specjalny obiekt nazywany „Baseny”, wewnątrz którego zainstalowano 17 marmurowych wanien, aby pielgrzymi mogli się zanurzyć w wodzie z cudownego źródła.

Po drugiej stronie Groty, na przeciwległym brzegu rzeki Gave, znajduje się nowoczesna świątynia, kościół św. Bernadetty, konsekrowany w 1988 r. Został zbudowany w miejscu, w którym przebywała Święta podczas ostatniego objawienia, kiedy to policja zabroniła jej dostępu do Groty. Jest to nowoczesny i ogromny obiekt sakralny, mogący pomieścić około 5000 wiernych. Podobnie jak w kościele Trójcy Przenajświętszej w Fatimie, wnętrze tej świątyni można przedzielić na dwie części za pomocą ruchomej ściany.

Niedaleko stąd zobaczymy nietypowe pomieszczenie do adoracji Najświętszego Sakramentu – ogromny biały namiot o powierzchni pięciuset metrów kwadratowych. Został on ustawiony w 2001 r. w pobliżu mostku prowadzącego do „Basenów”. Dowiedzieliśmy się, że w tym namiocie w okresie od Wielkanocy do uroczystości Wszystkich Świętych, od rana do późnego popołudnia, pielgrzymi mogą odprawiać prywatną adorację.

Wracamy teraz drugim brzegiem rzeki Gave, przy którym znajdują się Baseny, Grota, krany z wodą ze źródełka. Na wprost bazylik rozpościera się ogromny plac zwany z francuskiego esplanadą. Na ten plac można wejść kilkoma bramami. Ciekawy widok ukazuje się pielgrzymom i turystom od strony Bramy św. Michała. Na początku tego placu zwiedzający mogą zobaczyć tzw. Kalwarię Bretońską, a przy niej kilkadziesiąt krzyży z napisami w różnych językach. Ten dwunastometrowy krzyż Kalwarii przedstawia dwumetrową figurę Chrystusa, a poniżej znajdują się posągi Maryi Panny, św. Jana Ewangelisty, św. Longina i św. Marii Magdaleny.

Przed nami rozpościera się przepiękny widok trzech bazylik na tle wysokiego wzgórza Pirenejów. Zbliżając się powoli do tych świątyń, możemy zobaczyć figurę Matki Bożej Ukoronowanej pochodzącą z 1877 r. Dwumetrowa figura, umieszczona na wysokim postumencie, wita przybywających pielgrzymów. Wokół, na owalnym klombie, znajdziemy mnóstwo kwiatów – żywych, sztucznych, pojedynczych, wiązanek. To miejsce jest punktem orientacyjnym dla pielgrzymów, także dla tych, którzy czasami mogą się zagubić w wielotysięcznej rzeszy wiernych uczestniczących w procesjach, nabożeństwach.

Niedaleko dominującej nad esplanadą figury Matki Bożej, po prawej stronie, nad brzegiem rzeki Gave, znajduje się budynek noszący nazwę Kaplicy Pojednania. Tutaj pielgrzymi mogą przystąpić do sakramentu pokuty. Przy zachodniej stronie tego obiektu znajduje się figurka świętego Jana Marii Vianneya z Ars, patrona kapłanów i proboszczów, nazywanego, podobnie jak św. Ojciec Pio, „męczennikiem konfesjonału”. W 2000 r. piętrowa kaplica została odnowiona i wyposażona w 48 konfesjonałów. Na parterze mogą się wyspowiadać pielgrzymi mówiący po angielsku, francusku, niemiecku, hiszpańsku i holendersku, a na piętrze – po włosku i po polsku. W miesiącach letnich kapłani spowiadają także w konfesjonałach na zewnątrz kaplicy, wzdłuż nadbrzeża rzeki Gave.

A teraz można trochę opowiedzieć o przepięknej konstrukcji architektonicznej – zespole trzech świątyń: Matki Bożej Różańcowej, Niepokalanego Poczęcia i Krypty. Są one oddzielnymi kościołami, ale stanowią jedną bryłę. Historia tego miejsca jest niezwykle ciekawa. W latach 1863-1866, na skale Massabielle została wzniesiona Krypta. Miało to być spełnienie życzenia Matki Bożej, która – wedle przekazów – podczas trzynastego objawienia wyraziła pragnienie, by w tym miejscu wybudowano kaplicę. Została ona konsekrowana 9 maja 1866 r. W tej uroczystości uczestniczyła św. Bernadetta, na dzień przed swoim wyjazdem do klasztoru w Nevers. Krypta składa się z trzech naw, całość wsparta jest na 28 marmurowych kolumnach. Wewnątrz Krypty znajduje się pięć kaplic: centralna – Najświętszego Sakramentu (prezbiterium) – znajduje się dokładnie nad Grotą Objawień – oraz cztery boczne. W kaplicy św. Józefa są przechowywane relikwie św. Bernadetty, pobrane z ciała podczas ekshumacji w 1925 r. Nienaruszone ciało Świętej spoczywa w kaplicy dawnego klasztoru Saint – Gildard w Nevers. Ołtarz główny poświęcony jest Matce Bożej z Dzieciątkiem. Figura ta została wykonana w 1868 r. przez wspomnianego już wcześniej Józefa Hugo Fabischa.

Druga świątynia, Bazylika Niepokalanego Poczęcia, nazywana też bazyliką górną, została zbudowana nad Kryptą w latach 1866 – 1871. Jest to jednonawowa świątynia o długości 51 m i szerokości 21 m. Na witrażach odnajdziemy sceny przedstawiające historię objawień w Lourdes. Zbudowana z miejscowego kamienia strzelista, gotycka wieża, wznosi się na wysokość 70 m nad ziemią. W ołtarzu głównym znajduje się figura Matki Bożej wykonana z kararyjskiego marmuru. Oprócz głównego ołtarza znajduje się tutaj 20 bocznych. Ciekawostką jest fakt, że znajdujące się w tym kościele organy zostały wykonane z rosyjskiego dębu i oddane do użytku w 1873 r.

U stóp Krypty oraz Bazyliki Niepokalanego Poczęcia możemy podziwiać świątynię, której zwieńczenie stanowi dach w kształcie kopuły ze złotą koroną i krzyżem – Bazylikę Matki Bożej Różańcowej. Gdy popatrzymy na te trzy świątynie od strony esplanady, to zauważymy, że dach tej kolejnej znajduje się dokładnie na wprost wejścia do Krypty. Bazylika ta została konsekrowana w 1901 r. Wewnątrz znajduje się 15 kaplic z przepięknymi mozaikami, poświęconymi kolejnym tajemnicom różańca.

Warto wspomnieć także o nietypowej budowli sakralnej w Lourdes, a mianowicie Bazylice św. Piusa X. Ta konsekrowana 25 marca 1958 r. podziemna bazylika znajduje się niedaleko esplanady. Ma ona kształt odwróconej łodzi, długość 201 m i szerokość 81 metrów. Może pomieścić około 27 000 osób. W centrum tej „betonowej” świątyni znajduje się główny ołtarz. Dla wygody uczestników, po obydwu stronach bazyliki umieszczone są duże telebimy. Mimo tak ogromnej kubatury nie można narzekać na jakość nagłośnienia. Do bazyliki prowadzi sześć wygodnych wejść. Ta świątynia umożliwia wielotysięcznym rzeszom pielgrzymów uczestnictwo w spotkaniach na międzynarodowych mszach św. Tutaj odbywają się też nabożeństwa dla ludzi chorych, niepełnosprawnych, procesje, także podczas niesprzyjającej aury. Ta prosta budowla sakralna, pozbawiona zbędnych ozdób, wręcz surowa w swoim betonowym wyglądzie, ogromna pod względem parametrów technicznych, budzi podziw wśród osób odwiedzających to miejsce.

Na zboczu góry Espelugues dominującej nad trzema bazylikami wytyczono półtorakilometrowy szlak kalwaryjski dla pielgrzymów. W latach 1898-1911 powstały tutaj stacje drogi krzyżowej. Każdą z 14 stacji zdobią grupy olbrzymich postaci z żeliwa o wysokości dwóch metrów, wykonane przez rzeźbiarza Raffi. Dzięki temu artyście możemy podziwiać przepiękne postacie 150 figur. W 1885 r. ustawiono w tym miejscu krzyż przywieziony z Jerozolimy. Elementem szczególnym tych stacji drogi krzyżowej jest wieńcząca szlak piętnasta stacja – Zmartwychwstanie Pana Jezusa. Dla osób niepełnosprawnych i chorych przygotowano mniejsze stacje drogi krzyżowej na niewielkiej łączce wzdłuż brzegu rzeki Gave, po drugiej stronie Groty. Ciekawostką jest umieszczenie tam, oprócz tradycyjnych, dodatkowych trzech stacji drogi krzyżowej: Nadzieja, Wiara, Miłosierdzie.

Dzisiejsze Sanktuarium w Lourdes nazywane jest miejscem modlitwy i służby. Obecnie jest to cały kompleks zajmujący obszar 51 hektarów i składający się z 22 miejsc kultu. Podlega ono władzy biskupa Tarbes i Lourdes, który powołuje rektorów odpowiedzialnych za to miejsce. Sanktuarium utrzymuje się wyłącznie z dobrowolnych ofiar, darowizn, zapisów spadkowych. Oprócz 30 kapelanów, zakonników i kapłanów zatrudnionych na stałe, posługę w sanktuarium pełnią też siostry zakonne z pięciu zgromadzeń. Są tutaj zatrudnieni także świeccy pracownicy – na stałe lub sezonowo. Opiekę nad pielgrzymami, głównie chorymi i niepełnosprawnymi, sprawują wolontariusze z różnych krajów skupieni w Służbie Młodzieżowej i tzw. „Wiosce Młodych”.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here