Bariery wzrostu żywności w XXI wieku

0

Powierzchnia użytków rolnych do 2000 roku wzrastała o 4% w stosunku do sytuacji z początku lat siedemdziesiątych, kiedy 1 ha ziemi ornej żywił 2,6 osoby. W 2000 roku 1 ha ziemi musiał wyżywić 4 osoby.

Wskutek erozji, zmniejszenia terenów zalesionych, a tym samym niekorzystnych zmian klimatycznych (przykład Etiopii), wzrostu zasolenia i zasadowości gleby spowodowanego irygacją następować będzie utrata 200-300 tys. ha użytków rolnych rocznie. Trwa również proces przesuwania się pustyni w wielu krajach Afryki np. w Mali, Mauretanii, Nigrze, Senegalu, Kamerunie i Nigerii. Urbanizacja powoduje utratę terenów rolnych w państwach OECD o 0,1 – 0,8 % rocznie (25 tys. ha gruntów w Japonii i ok. 1 mln ha w USA). Kurczenie się zasobów wodnych w wielu krajach, zwłaszcza w Afryce, Azji Południowej, Na Bliskim Wschodzie oraz Ameryce Łacińskiej, stanowi też poważną barierę dla rozwoju rolnictwa, zarówno upraw jak i hodowli.

Wśród innych zagrożeń niedoboru żywności w skali światowej należy wymienić jeszcze kilka innych czynników. Należą do nich ekstremalne zmiany pogody, zmiany klimatyczne w tym zjawisko globalnego ocieplenia powodujące anomalie pogodowe, klęski żywiołowe np. powodzie. Zanieczyszczanie gleby rożnymi środkami chemicznymi zmniejsza wydajność rolnictwa. Ostatnio obserwujemy zjawisko zanikania pszczół w wielu krajach, co zagraża roślinom, drzewom owocowym i warzywom. Wzrost cen paliw kopalnych powoduje wzrost cen żywności, a to nie sprzyja wzrostowi produkcji i ogranicza dostęp do żywności dla ludności biedniejszej. W 2011 r. Sekretarz Generalny ONZ Ban Ki-moon powiedział, że ludzie w biednych krajach „nie mają ochrony. Kiedy ceny idą w górę oni głodują. Najbardziej dotknięci głodem są kobiety i dzieci”.

Sytuację rolnictwa utrudnia degradacja ziem uprawnych. Ocenia się, że ok. 40% ziem rolniczych ulega stałej degradacji zwłaszcza w Afryce. Na całym świecie traci się 30-40% zbóż w wyniku różnych chorób i szkodników. Sytuację żywnościową świata pogarsza fakt, że tempo przyrostu ludności w skali globalnej jest wyższe od tempa przyrostu produkcji żywności.

Mimo, że prawie miliard ludzi głoduje na świecie, w bogatych krajach mamy zjawisko marnotrawstwa żywności. W Stanach Zjednoczonych Amerykanie wyrzucają na śmietnik ok. 40% swojej żywności. W latach 1974-2010 marnotrawstwo żywności wzrosło o 50%. Światowy rynek żywności bardzo dużo produkuje. W bogatych krajach jest nadprodukcja żywności. W tym samym czasie w innych krajach panuje głód. Wiele krajów biednych eksportuje żywność do państw bogatych po to tylko by zdobyć środki płatnicze na import dóbr inwestycyjnych oraz na zakup broni.

Uczeni są zgodni w opinii, jeżeli problem żywności ms być rozwiązany w skali globalnej, produkcja żywności w najbliższych latach powinna się podwoić. Będzie to trudne zadanie do wykonania. Co oznacza wydajność w produkcji żywności świadczy przykład Stanów Zjednoczonych, gdzie 2,2 mln farm zatrudniających niecałe 3% ludności kraju produkuje nadwyżki żywnościowe.

Niestety gospodarka światowa nie rozwija się w należytym tempie, zgodnie z zasadami gospodarki zrównoważonej. Według danych ONZ do 2030 r. świat będzie potrzebował o 50% więcej żywności, 45% więcej energii, i o 30% więcej wody.

Oczywiście świat nie jest bezczynny i stara się zapobiegać tym czynnikom, które grożą niedoborom żywności i sprzyjają wzrostowi jej produkcji. Rozwijają się nowe techniki nawodnienia i nawożenia gleby. Poprawia się stan irygacji w wielu krajach. Rozwija się szkolenie farmerów. Zachęca się ludność do prowadzenia przydomowego ogrodnictwa i do konsumpcji tzw. zdrowej żywności. Organizacje międzynarodowe, humanitarne oraz rządy krajów mające nadwyżki żywnościowe są zaangażowane w programy pomocy żywnościowej dla państw cierpiących na chroniczny niedobór żywności.

Poprzedni artykułNowy Kongres Stanów Zjednoczonych
Następny artykułCzłowiek jako istota aspołeczna
Longin Pastusiak
Prof. dr hab. Longin Pastusiak - politolog, amerykanista. Ukończył studia na Wydziale Dziennikarskim Uniwersytetu Warszawskiego oraz na Wydziale Spraw Międzynarodowych University of Virginia w Stanach Zjednoczonych. W latach 1963-1993 pracował w Polskim Instytucie Spraw Międzynarodowych. Od 1978 r. profesor nadzwyczajny, a od 1986 r. profesor zwyczajny. W latach 1994-2005 Profesor Uniwersytetu Gdańskiego. W latach 1985 -1988 Prezes Polskiego Towarzystwa Nauk Politycznych. Poseł Ziemi Gdańskiej w Sejmie I, II, III kadencji (1991-2001). Wiceprzewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych Sejmu RP oraz przewodniczący stałych delegacji Sejmu i Senatu do Zgromadzenia Parlamentarnego NATO oraz do Zgromadzenia Parlamentarnego Unii zachodnioeuropejskiej W latach 2002-2004 wiceprezydent Zgromadzenia Parlamentarnego NATO. W latach 2001-2005 marszałek Senatu V kadencji. Profesor w Akademii Finansów oraz w Wyższej Szkole Zarządzania i Prawa w Warszawie. Obecnie jest profesorem w Akademii Finansów i Biznesu Vistula, gdzie jest Dyrektorem Instytutu Spraw Społecznych i Stosunków Międzynarodowych. Prof. Longin Pastusiak wykładał na uczelniach polskich i zagranicznych. Doctor honoris causa uczelni polskich i zagranicznych. Prof. dr hab. Longin Pastusiak jest autorem ponad 700 publikacji naukowych w tym ponad 90 książek. W 2015 r ukazały się następujące książki prof. L. Pastusiaka: * Polacy w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych, Bellona, Warszawa 2015. * Prezydenci USA w anegdocie. Od Trumana do Obamy, Bellona, Warszawa 2015. * Prezydent dobrych intencji. Polityka zagraniczna Baracka Obamy, Oficyna Wydawnicza “Adam”, Warszawa.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here