Czym właściwie jest parabank?

4

Man talking to a coupleCzęsto słyszymy o parabankach, zarówno w telewizji, radiu, czytamy o nich w prasie i Internecie. Czym tak naprawdę są te podmioty? Czym różnią się od banków? Czy są bezpieczne? Na co zwrócić szczególną uwagę, zanim skorzystamy z ich oferty?

Parabanki, czyli prawie banki, są instytucjami prowadzącymi działalność charakterystyczną dla banków, jednak działają w oparciu o inne przepisy niż prawo bankowe. Ich działalność uzupełnia system banków komercyjnych i spółdzielczych. Samo pojęcie parabanku nie jest sprecyzowane w polskim prawie. Ani w Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), ani w klasyfikacji stosowanej w sprawozdawczości Narodowego Banku Polskiego, nie znajdziemy określenia parabanku czy instytucji parabankowej. Nie znaczy to, że próby zdefiniowania parabanków nie miały miejsca.

Jedna z definicji mówi, że są to wszystkie instytucje finansowe, świadczące usługi podobne do bankowych. Zaliczałyby się tutaj zatem towarzystwa ubezpieczeniowe, przedsiębiorstwa oferujące pożyczki pieniężne lub inwestycje kapitałowe, niebankowi wydawcy kart płatniczych, firmy kurierskie działające na rynku płatności, hipermarkety przyjmujące okresowe opłaty od ludzi, a także wszystkie podmioty świadczące usługi pośrednictwa finansowego, kredytowego, brokerskie, leasingowe, faktoringowe, kantory walutowe oraz platformy internetowe oferujące usługi finansowe.

Czy jednak wszystkie te instytucje możemy nazwać parabankiem? Inna definicja określa parabanki jako podmioty nie będące bankami, ale które zostały upoważnione przez odrębne ustawy, do podejmowania czynności stricte bankowych (np. przyjmowanie wkładów pieniężnych, udzielanie pożyczek, gwarancji bankowych, przeprowadzania bankowych rozliczeń pieniężnych, wydawanie kart płatniczych, a także prowadzenie skupu i sprzedaży wartości dewizowych oraz udzielanie i potwierdzanie poręczeń). Niektórzy przyjmują, że parabankami są jedynie te podmioty, które są uprawnione do wykonywania czynności wymienionych w art. 5 ust.1. prawa bankowego, a zwłaszcza do prowadzenia działalności depozytowo-kredytowej.

Różnica w stosunku do banków

Jak już zostało wspomniane, banki podlegają regulacjom prawnym, nadzorowi finansowemu oraz systemowi gwarantowania depozytów. Parabanki zaś tworzą wraz z innymi instytucjami finansowymi specyficzny, równoległy system bankowy. W związku z tym nie podlegają tym samym regulacjom prawnym i nie są objęte nadzorem finansowym ani Bankowym Funduszem Gwarancyjnym. Po głośnej aferze z Amber Gold Sp z o.o., Komitet Stabilności Finansowej, po analizie otoczenia prawnego i mechanizmów funkcjonowania instytucji parabankowych, określił je jako podmioty nie działające w oparciu o reguły prawa bankowego, ale oferujące usługi i produkty finansowe podobne do bankowych, funkcjonujące w obszarze nie objętym nadzorem KNF. Definicja ta wyklucza w grupy parabanków spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, Kasę Krajową, instytucje pieniądza elektronicznego, krajowe instytucje płatnicze oraz biura usług płatniczych – ich działalność podlega bowiem KNFowi.

Zagrożenia, jakie niesie za sobą lokata środków w instytucjach innych niż banki

Przede wszystkim istnieje tu wysokie ryzyko utraty środków finansowych powierzonych tym instytucjom. W wyniku braku ochrony Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, klienci parabanków nie mają żadnych szans na odzyskanie swoich środków, w przypadku ogłoszenia upadłości instytucji. Należy również zwrócić uwagę na fakt, że w świetle obecnie obowiązujących przepisów, prowadzenie działalności polegającej na gromadzeniu środków pieniężnych innych osób fizycznych, prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, w celu udzielania kredytów, pożyczek pieniężnych lub obciążania ryzykiem tych środków w inny sposób, BEZ stosownego zezwolenia KNF, jest nielegalne, a dodatkowo podlega grzywnie do 5.000.000 złotych i karze pozbawienia wolności do lat 3.

Na stronie internetowej KNF znajduje się lista podmiotów, które podejrzewa się o popełnienie przestępstwa. Warto więc, zanim powierzymy nasze oszczędności danemu podmiotowi gospodarczemu, upewnić się, iż działa on zgodnie z prawem. Sprawdźmy również, od jak dawna interesująca nas instytucja działa na rynku. Jeśli powstała niedawno, nie ryzykujmy. Większość parabanków funkcjonuje od kilku lub nawet kilkunastu lat i świetnie sobie radzi, możemy więc korzystać z ich usług. Warto jednak zawsze prześledzić historię parabanku, któremu chcemy powierzyć pieniądze.

4 KOMENTARZE

  1. Bardzo interesujący artykuł, tym bardziej jeśli ma się zamiar skorzystać z oferty jakiegoś parabanku. Ja brałam do tej pory raz, transakcja nie była trudna i obyło się bez jakichkolwiek przeszkód. PRzed wypełnieniem wniosku zapoznałam się z informacjami na temat chwilówek przez internet 🙂

  2. Doskonałe ujęcie zagadnienia, wiele wnoszące do tematu.

    Niestety, nie ze wszystkim mogę się zgodzić,ale i tak gratuluję autorowi.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here